Inzicht in Nierziekten
Op deze pagina:
Inzicht in nierziekten
(Dit is een close-up van hoe uw nier werkt. Bloed stroomt de nier in via de nierslagader. Dit wordt gereinigd en keert terug in het lichaam via de nierader.)
De meeste mensen worden geboren met twee nieren die elk zo groot zijn als een vuist. Ze zitten aan weerszijden van de ruggengraat, vlak boven de taille. Elke nier weegt slechts zo’n 100 gram, maar speelt een grote en belangrijke rol in uw gezondheid. Wanneer uw nierfunctie begint te verslechteren, moet u voor behandeling worden doorverwezen naar een nierspecialist. Uw nieren zijn essentiële organen. Zie uw nieren als de schoonmakers van het lichaam: ze filtreren afvalstoffen, toxinen en extra vocht uit uw bloed. Het bloed stroomt via de nierslagaders de nieren binnen en verlaat deze via de nieraders. Renaal is de medische term en betekent ‘met betrekking tot de nieren’. Elke dag produceren de nieren ongeveer twee liter urine, die afvalstoffen en overtollig vocht bevat. De urine verlaat de nieren via buisjes die de urineleiders heten en wordt opgeslagen in de blaas. Wanneer u urineert, verlaat de urine de blaas via een andere buis, die de urinebuis heet. Dit heet gezamenlijk het urinewegstelsel.
Symptomen van niersufficiëntie
Bij sommige patiënten raken de nieren beschadigd en kunnen dan niet meer normaal functioneren. U kunt zwaar beschadigde nieren hebben en dat niet eens voelen. Daarom worden nierziekten vaak ’stille aandoeningen’ genoemd. Pas wanneer de nierbeschadiging ernstig is, kunt u zich ziek voelen. Bij de meeste patiënten zijn bij nierziekten beide nieren aangetast. Wanneer uw nierfunctie onder 15-20% is, kunt u symptomen ervaren zoals u moe of zwak voelen of verlies van uw eetlust. Dan moet u een behandeling ondergaan om een aantal van de functies van een gezonde nier te vervangen. Toezicht op uw nierfunctie is erg belangrijk om te weten hoe snel uw nierziekte zich ontwikkelt. U en uw nierspecialist (nefroloog) kunnen zeggen hoe uw aandoening ervoor staat door de volgende tests goed in de gaten te houden:
- Serumcreatinine – Een bloedtest die de hoeveelheid creatinine meet, een afvalproduct dat in het bloed zit. Een hogere concentratie in het bloed betekent dat de nieren minder afval uit het lichaam verwijderen.
- Glomerulaire filtratiesnelheid – Een maat voor de nierfunctie die wordt berekend aan de hand van een urinemonster. Dit bepaalt hoe uw nieren afvalproducten filtreren. Een lagere concentratie betekent dat uw nierfunctie verslechtert.
De glomerulaire filtratiesnelheid kan ook worden geschat aan de hand van formules op basis van serumcreatinine, leeftijd, ras, geslacht en lichaamsgewicht. De meest gebruikte formules zijn de Cockcroft-Gaultformule en de MDRD-formule (Modification of Diet in Renal Disease).
De resultaten van deze tests helpen uw arts te bepalen welke actie moet worden ondernomen om u zo gezond mogelijk te houden.
Diabetes en nierziekte
Wat is diabetes? Diabetes is een ziekte die een hoog glucoseniveau (suiker) in het bloed veroorzaakt. Normaal zet uw lichaam de koolhydraten die u binnenkrijgt, om in glucose. Uw bloed vervoert de glucose naar uw cellen, waar deze wordt gebruikt voor energie of wordt opgeslagen om later te worden gebruikt. Insuline, een hormoon dat wordt aangemaakt door de alvleesklier (pancreas), helpt de glucose vanuit het bloed naar de cellen te transporteren. Als u diabetes hebt, maakt uw alvleesklier niet langer genoeg insuline aan, of bereikt de insuline die hij aanmaakt de cellen niet. Uw lichaam kan de glucose niet vanuit het bloed naar de cellen brengen, zodat de glucoseconcentratie hoger wordt. Wanneer de glucoseconcentratie in uw bloed hoog blijft, heeft de extra glucose invloed op veel delen van uw lichaam. Hoge concentraties bloedglucose kunnen de kleine bloedvaten in de nieren beschadigen, zodat deze vocht en afvalstoffen niet goed kunnen verwijderen. Veel mensen met diabetes hebben ook een hoge bloeddruk.
Als diabetes lange tijd onbehandeld blijft, kunt u complicaties krijgen. Eén van die complicaties kan een nieraandoening zijn.
Diabetische nefropathie is de medische term voor nierbeschadiging door diabetes. Het kan 20 jaar of langer duren.
Hoge bloeddruk en nierziekte
Hoge bloeddruk geeft doorgaans jarenlang geen symptomen. U kunt zelfs niet weten dat u het hebt. Doorgaans wordt het ontdekt wanneer u voor iets anders naar een arts gaat. Na slechts één bloeddrukmeting kan er geen diagnose van hoge bloeddruk worden gesteld. De normale bloeddruk ligt onder 120/80. Als uw bloeddruk op twee of meer dagen hoger is dan 130/85, moet u een arts raadplegen. Elk jaar wordt meer dan 25% van de nieuwe gevallen van nierinsufficiëntie veroorzaakt door een bloeddruk die hoger is dan normaal. Dit wordt ook wel hypertensie genoemd. Een ongecontroleerde hoge bloeddruk kan nierziekte veroorzaken en kan er ook voor zorgen dat deze sneller verloopt. Ook nierziekte kan hoge bloeddruk veroorzaken.
Overige oorzaken
Andere aandoeningen die kunnen leiden tot nierinsufficiëntie zijn onder meer glomerulonefritis vanwege ontsteking en schade aan de filtreereenheden van de nier, erfelijke aandoeningen zoals cystenieren, lupus en andere aandoeningen die van invloed zijn op het immuunstelsel van het lichaam, obstructie zoals nierstenen, een tumor of een vergrote prostaat, infecties en sommige geneesmiddelen.
Behandelingen voor niersufficiëntie
De twee behandelingen die worden gebruikt bij nierinsufficiëntie zijn dialyse en transplantatie. Een dialysebehandeling, die thuis of in een kliniek kan worden uitgevoerd, verwijdert overtollig vocht en afvalstoffen uit uw lichaam. Niertransplantatie betekent dat u een nieuwe nier krijgt die uw beschadigde nieren vervangt. Zowel dialyse als transplantatie zijn doeltreffende behandelingen bij nierinsufficiëntie. Als u niets doet, blijft uw gezondheid verslechteren. Als nierinsufficiëntie niet wordt behandeld, kan dit leiden tot de dood. Enkele dingen die u kunt doen om uw nieren te beschermen .
| Enkele dingen die u kunt doen om uw nieren te beschermen | |
|---|---|
|
|
